«جمهوري اسلامي ايران بر امانت‌گذاري 1200كيلوگرم اورانيوم كمتر غني‌شده (LEU) در تركيه موافقت مي‌كند.»
اين عبارت بخشي از بيانيه‌اي است كه ديروز پس از 18 ساعت گفت‌وگوي ديپلماتيك، با حضور نخست‌وزير تركيه، رئيس‌جمهور برزيل و با ميزباني محمود احمدي‌نژاد و سعيد جليلي دبير شوراي‌عالي امنيت ملي در تهران امضا شد.

براساس بند 5 اين بيانيه كه به امضاي وزيران امورخارجه 3‌كشور رسيد و دبيرخانه شوراي‌عالي امنيت ملي ايران نسخه‌اي از آن را در اختيار روزنامه همشهري گذاشت، اين مواد (LEU) در مالكيت ايران در تركيه قرار خواهد داشت و ايران و آژانس امكان نظاره‌گري بر نگهداري ايمن از اين مواد (LEU) را در تركيه دارند.
اين بيانيه پس از ديدار و گفت‌وگوي سه‌جانبه صبحگاه ديروز در يكي از سالن‌هاي جانبي سالن كنفرانس سران امضا شد.
هيأت‌هايي با 3زبان در اين گفت‌وگوها، محمود احمدي‌نژاد هيات ايراني را به‌عنوان ميزبان سرپرستي مي‌كرد كه در آن منوچهر متكي وزير امور خارجه و علي‌اكبر صالحي رئيس سازمان انرژي اتمي ايران حضور داشتند.
رجب‌طيب اردوغان نخست‌وزير تركيه نيز كه با تغيير در برنامه سفر به جمهوري آذربايجان، نيمه‌شب دوشنبه با استقبال حميدرضا حاجي‌بابايي وزير آموزش‌وپرورش وارد فرودگاه مهرآباد تهران شد، احمد داوود اوغلو وزير امور خارجه و نانر يلديز وزير انرژي كشورش را در كنار خود د‌اشت.

صبح زود اوغلو زنگ زد

نخست‌وزير تركيه قبل از حركت به سمت تهران در فرودگاه ازمير در پاسخ به پرسش‌هاي خبرنگاران مبني بر اينكه آيا تبادل سوخت در خاك تركيه انجام مي‌شود؟ پاسخ داد: به‌منظور شروع روند تبادل سوخت به تهران مي‌روم.

وي از دريافت خبري مهم از تهران سخن به ميان آورد و درباره سفر ناگهاني خود به تهران گفت: صبح زود داوود اوغلو وزير امور خارجه طي تماس تلفني به من اطلاع داد كه مذاكرات به سطح قابل‌قبولي رسيده است. من قرار بود به جمهوري آذربايجان بروم ولي تصيم گرفتم حالا كه بحث هسته‌اي به اين مرحله رسيده، پس از گرفتن نتايج لازم از ايران، سفرم را ادامه دهم.

اردوغان معتقد است: پيش از اين ايران در آستانه تحريم‌هاي جديد از سوي شوراي امنيت قرار داشت كه با شروع اين ملاقات‌ها، تصميم‌ براي اعمال تحريم به تعويق افتاد. شنبه هفته جاري رسانه‌هاي تركيه از لغو سفر اردوغان نخست‌وزير تركيه به تهران براي گفت‌وگوهاي سه‌جانبه خبر داده بودند. لولا داسيلوا نيز كه يك روز زودتر با كارواني 300نفره و برنامه‌اي مفصل از ديدارها و گفت‌وگوها در تهران بود، امضاي بيانيه تهران را به سلسيو آموريم وزير امورخارجه كشورش سپرد.

يك فرصت 7 روزه

در بند 6 بيانيه سه‌جانبه تهران كه در فضايي پرشعف براي سه‌طرف گفت‌وگو امضا شد، آمده است: ايران ظرف 7 روز از تاريخ اين بيانيه از طريق كانال‌هاي رسمي به‌طور كتبي درخصوص توافقش با آنچه در بالا ذكر شد به آژانس اطلاع خواهد داد.

به محض پاسخ مثبت گروه وين (آمريكا، روسيه، فرانسه و آژانس) جزئيات بيشتر اين تبادل از طريق يك توافق كتبي و ترتيبات مقتضي ميان ايران و گروه وين كه خود را به‌ويژه به تحويل 120‌كيلوگرم سوخت مورد نياز رآكتور تحقيقاتي تهران متعهد مي‌كنند، تشريح خواهد شد.

منتظر جزئيات بيشتر

اما پس از انتشار خبر نشست تهران و متن بيانيه سه‌جانبه تهران، يك سخنگوي كميسيون اروپا گفت: ‌ما بايد منتظر جزئيات كامل اين توافق باشيم. به گزارش رويترز، اين سخنگو تاكيد كرد كه كاترين اشتون مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا، براي ديدار با مقامات ايران براي يافتن راه‌حل كامل مسئله هسته‌اي ايران آماده است.

او درباره بيانيه تهران تأكيد كرد: اين نشست درحالي‌كه گام مثبتي در مسير صحيح است به‌طور كامل به مسئله برنامه هسته‌اي ايران نمي‌پردازد. اين سخنگو ادامه داد: بسياي از سؤالات مطرح شده از سوي آمريكا، فرانسه، انگليس، آلمان، روسيه و چين و اعضاي شوراي امنيت همچنان بايد پاسخ داده شود.

جزئيات، در گرو موافقت گروه وين

اين در حالي است كه در بند 7 و 8 بيانيه ديروز تهران نوشته شده است: وقتي گروه وين تعهدش را به اين شرط اعلام كند، آنگاه هر دو طرف خود را به اجراي توافق مذكور در ماده 6 متعهد خواهند كرد. جمهوري اسلامي ايران آمادگي‌اش را – طبق اين بيانيه – براي به امانت گذاشتن 1200 كيلوگرم  اورانيوم با غناي پايين ظرف يك ماه اعلام كرد.

درصورتي كه مفاد اين بيانيه رعايت نشود، تركيه به محض درخواست ايران، اورانيوم با غناي پايين ايران را فورا و بدون قيد و شرط به ايران بازخواهدگرداند.

بايد دقيقا متوجه شويم

در ديگر سو، وزير امورخارجه فرانسه گفت كه ديده‌بان هسته‌اي سازمان ملل بايد نخستين نهادي باشد كه به توافق ايران براي ارسال سوخت هسته‌اي به تركيه براي غني‌سازي بيشتر پاسخ بدهد.

برنارد كوشنر با بيان اينكه هنوز متن اين توافق را نديده است، به خبرگزاري فرانسه و راديو بين‌المللي فرانسه گفت: پاسخگويي به آن (بيانيه سه‌جانبه تهران) به‌عهده ما نيست بلكه بر عهده آژانس بين‌المللي انرژي اتمي است. به گزارش خبرگزاري فرانسه، دولت آلمان نيز اعلام كرد كه هيچ‌چيزي نمي‌تواند جايگزين توافق ميان ايران و آژانس شود.

همچنين به گزارش رويترز، سخنگوي دولت آلمان در پاسخي محتاطانه به بيانيه سه‌جانبه تهران گفت كه آلمان مي‌خواهد جزئيات توافق تبادل سوخت هسته‌اي ميان ايران، برزيل و تركيه را متوجه شود. سخنگوي دولت آلمان در نشست خبري هفتگي‌اش تاكيد كرد: قبل از هر چيز ما بايد دقيقا متوجه شويم در تهران درباره چه چيزي توافق شده است.

از طرف گروه وين نيامده‌ايم

محمود احمدي‌نژاد با اشاره به نشست سه جانبه ايران، برزيل و تركيه در تهران گفت: اميدوارم 1+5 هم با صداقت و با احترام و عدالت وارد گفت‌وگوها شوند و به كار بزرگي كه در تهران آغاز شده توجه كنند و با اين مسيري كه در برابر بشريت بازشده همراه شوند.

نخست‌وزير تركيه تاكيد كرد: اورانيوم امانت‌داده شده ايران در دست‌هاي مطمئن قرار مي‌گيرد. رجب طيب اردوغان با اشاره به بيانيه تهران گفت: اجراي آن بسته به انجام توافقات خاص ميان ايران و گروه ‌١+‌٥ است.

وزير امور خارجه برزيل پس از نشست سه جانبه تهران تاكيد كرد: اين بيانيه گامي مهم در تحقق اهداف صلح‌آميز هسته‌اي ايران است. سلسيوآموريم در پاسخ به پرسشي درباره تضمين‌هاي مورد خواست گروه وين (آمريكا، روسيه، فرانسه و آژانس) براي تبادل سوخت گفت: اگر چه ما از طرف گروه وين وارد مذاكره با جمهوري اسلامي ايران نشده‌ايم اما با همكاري تركيه و ايران به توافقي منطقي دست يافته‌ايم كه مي‌تواند در حل مناقشه هسته‌اي ايران مؤثر باشد.

منبع:همشهری آن لاین